Half-Duplex و Full-Duplex در تجهیزات سیسکو

Half-Duplex و Full-Duplex دو حالت اصلی انتقال داده در شبکه‌های اترنت هستند. Half-Duplex فقط در یک جهت در هر لحظه ارسال یا دریافت می‌کند و از CSMA/CD استفاده می‌کند، در حالی که Full-Duplex همزمان ارسال و دریافت را ممکن می‌سازد و collision را حذف می‌کند. در این مقاله به‌طور کامل تفاوت این دو حالت، نحوه تنظیم آن‌ها در سوئیچ و روتر سیسکو، مزایا، معایب و مثال‌های عملی توضیح داده شده است.

Half DuplexFull DuplexCisco Duplex

~3 min read • Updated Apr 12, 2026

مقدمه

در شبکه‌های اترنت، دو حالت اصلی برای انتقال داده وجود دارد: Half-Duplex و Full-Duplex. درک تفاوت این دو حالت برای عیب‌یابی مشکلات عملکرد شبکه، تنظیم صحیح پورت‌ها و جلوگیری از collision بسیار مهم است. تجهیزات سیسکو امکان تنظیم دستی یا خودکار این حالت‌ها را فراهم می‌کنند.

Half-Duplex چیست؟

در حالت Half-Duplex، دستگاه فقط می‌تواند در یک لحظه یا ارسال کند یا دریافت کند، نه هر دو همزمان. این حالت شبیه به یک جاده یک‌طرفه با نوبت است.

ویژگی‌های اصلی:

  • استفاده از مکانیسم CSMA/CD (Carrier Sense Multiple Access with Collision Detection) برای تشخیص و مدیریت برخورد داده‌ها
  • امکان وقوع collision
  • عملکرد پایین‌تر نسبت به Full-Duplex
  • معمولاً در هاب‌ها و شبکه‌های قدیمی استفاده می‌شد

Full-Duplex چیست؟

در حالت Full-Duplex، دستگاه می‌تواند همزمان داده ارسال کند و دریافت کند. این حالت مانند یک جاده دوطرفه با خطوط جداگانه است.

ویژگی‌های اصلی:

  • حذف کامل collision
  • دو برابر شدن پهنای باند مؤثر (مثلاً یک پورت ۱۰۰ مگابیت در Full-Duplex واقعاً ۲۰۰ مگابیت ظرفیت دارد)
  • عدم نیاز به CSMA/CD
  • استاندارد در شبکه‌های مدرن

مقایسه Half-Duplex و Full-Duplex

ویژگیHalf-DuplexFull-Duplex
جهت انتقالیک جهت در هر لحظهارسال و دریافت همزمان
Collisionداردندارد
مکانیسم کنترلCSMA/CDبدون نیاز
پهنای باند مؤثر۵۰٪ ظرفیت۱۰۰٪ ظرفیت
کاربرد امروزتقریباً منسوخاستاندارد

تنظیم Duplex در تجهیزات سیسکو

در سوئیچ و روتر سیسکو می‌توانید حالت Duplex را به‌صورت دستی یا خودکار تنظیم کنید.

ورود به حالت اینترفیس

Switch# configure terminal
Switch(config)# interface GigabitEthernet0/1
Switch(config-if)#

تنظیم دستی Duplex

Switch(config-if)# duplex half     → حالت Half-Duplex
Switch(config-if)# duplex full     → حالت Full-Duplex
Switch(config-if)# duplex auto     → حالت خودکار (پیشنهادی)

تنظیم سرعت و Duplex با هم

Switch(config-if)# speed 100
Switch(config-if)# duplex full

بررسی وضعیت Duplex

برای مشاهده وضعیت فعلی Duplex و Speed از دستور زیر استفاده کنید:

Switch# show interfaces GigabitEthernet0/1

در خروجی به دنبال خطوط زیر بگردید:

Full-duplex, 1000Mb/s
Half-duplex, 100Mb/s

مثال عملی: تنظیم پورت در سوئیچ سیسکو

Switch# configure terminal
Switch(config)# interface FastEthernet0/5
Switch(config-if)# speed 100
Switch(config-if)# duplex full
Switch(config-if)# no shutdown
Switch(config-if)# end
Switch# copy running-config startup-config

مشکلات رایج Duplex Mismatch

وقتی یک سمت پورت Full-Duplex و سمت دیگر Half-Duplex باشد، پدیده‌ای به نام Duplex Mismatch ایجاد می‌شود که باعث:

  • کاهش شدید عملکرد شبکه
  • افزایش Late Collision و CRC errors
  • پکت‌های از دست رفته

بهترین راه‌حل: تنظیم هر دو سمت روی auto یا هر دو سمت روی حالت یکسان (ترجیحاً Full-Duplex).

نکات مهم در تجهیزات مدرن سیسکو

  • تقریباً تمام پورت‌های گیگابیتی و سریع‌تر به‌صورت پیش‌فرض روی auto هستند.
  • در شبکه‌های مدرن استفاده از Half-Duplex توصیه نمی‌شود.
  • همیشه از دستور show interfaces status یا show interfaces برای چک کردن Duplex استفاده کنید.

نتیجه‌گیری

Full-Duplex به دلیل حذف collision و دو برابر کردن ظرفیت واقعی، استاندارد فعلی شبکه‌های اترنت است. تنظیم صحیح Duplex و Speed در تجهیزات سیسکو تأثیر مستقیمی بر عملکرد و پایداری شبکه دارد. همیشه سعی کنید از حالت auto استفاده کنید مگر در موارد خاص که نیاز به تنظیم دستی دارید.

Written & researched by Dr. Shahin Siami